06

Cze

W dniach 6-7 czerwca w Warszawie, Eugeniusz Smolar, ekspert i członek Rady Fundacji CSM, wziął udział w kolejnej dyskusji w ramach Quadrologu, organizowanego od blisko dwóch lat przez Fundację im. Heinricha Boella z udziałem ekspertów z Niemiec, Polski, Rosji i Ukrainy. Warszawska grupa robocza skupiła się na analizie sytuacji bezpieczeństwa w Europie, poczuciu zagrożeń poszczególnych państw, znaczeniu konfliktu rosyjsko-ukraińskiego dla załamania się dotychczasowego europejskiego systemu bezpieczeństwa i euro-atlantyckich ambicji Ukrainy, roli poszczególnych instytucji i organizacji (NATO, UE, OBWE), wypracowaniu minimalnych i granicznych warunków ewentualnego porozumienia.

Zebrani doszli do wniosku, że po rosyjskiej agresji i złamaniu wszystkich traktatów i porozumień, brak zaufania stron do siebie uniemożliwia w chwili obecnej wypracowanie strategicznych porozumień z Rosją, tym bardziej, że Kreml nie przedstawia żadnych własnych propozycji. Za powód uznaje się, że dla Rosji najważniejsze jest porozumienie z USA. W tej sytuacji możliwe są jedynie pragmatyczne i transakcyjne stosunki, zmierzające do osłabiania napięcia i wyeliminowania zagrożenia choćby przypadkowym incydentem zbrojnym. Należy przy tym odnotować różnice w ocenie ewentualnego pogłębienia stosunków Ukrainy z UE i z NATO. Gdy polscy uczestnicy (Janusz Onyszkiewicz i Eugeniusz Smolar) oraz Helena Szelest z Odessy podkreślali suwerenne prawo Ukrainy do swobodnego wyboru sojuszy, liczni inni dyskutanci nie negowali tego prawa Ukrainy, ale traktowali taką decyzję jako podlegającą weryfikacji przez bardziej strategiczne porozumienie z Rosją, które ma służyć pokojowi w Europie.